THU CẢM - THƠ DƯƠNG QUÂN - VÀI CẢM NGHĨ VỀ BÀI THƠ - BÀI VIẾT HOÀNG ÁNH NGUYỆT

 

        

          THU CẢM

Hình như trời đất chớm thu sang

Đã thấy xôn xao những lá vàng

Đã thấy mây xa chìm xuống thấp

Bên thềm nụ cúc nắng mơn man. 

Có lẽ là thu đang đến đây

Cho sương khói ủ mộng thêm đầy

Có con én muộn chao ngoài ngõ

Mang hết hạ tàn theo cánh bay. 

Có chi nhung nhớ rất đìu hiu

Nhè nhẹ vương trong sắc nắng chiều

Hồn của muôn loài hoa cỏ mục

Đợi hoàng hôn tắt, bóng trăng treo. 

Có gì ray rức nẻo thu tâm

Những hẹn thề xưa, mộng ước thầm

Từng mảng đời trôi vào dĩ vãng

Chuyến tàu dang dở bóng xa xăm.

Có chi hư ảo thế gian này

Dư vị ngọt bùi lẫn đắng cay

Như kiếp lá xanh rồi chợt úa

Như người chếnh choáng một cơn say. 

Ai có vui gì nghênh đón thu

Thời gian không hẹn bước giang hồ

Thu qua, hè tới, xuân xanh lại

Riêng mảnh tình phai vẫn xác xơ.

 

            Dương Quân

 

HAI CÂU THƠ TRONG BÀI THƠ THU CẢM CỦA DƯƠNG QUÂN 

(Nhặt trên net)

VÀI CẢM NGHĨ VỀ BÀI THƠ THU CẢM CỦA DƯƠNG QUÂN

BÀI VIẾT CỦA HOÀNG ÁNH NGUYỆT

Anh Dương Quân quý mến. 

       Thơ là một nghệ thuật cao nhất của trí tưởng tượng và đó cũng là cả một sự suy tư liên kết nhau từ hiện thực, quá khứ lẫn tương lai. 

        Trong thơ văn từ cổ chí kim, hình ảnh mùa thu thường xuất hiện trong mạch nguồn của thi nhân, gợi ra cho con người những cảm xúc man mác, ở bất kỳ góc độ nào...Chẳng hạn như trong thơ văn Pháp thì có hai nhà thơ nổi tiếng như A. Lamartine với bài "Mùa Thu - L'automne":

...

"Oui, dans ces jours d'automne, ou la nature expire,

A ses regards voilés je trouve plus d'attraits..."

Dịch

Trời về thu lá vàng rơi như trút

Cảnh đượm buồn càng thơ mộng làm sao!...

Và Paul Verlaine với bài " Thu Ca - Chanson d'autome":

"Les sanglots longs 

Des violons 

   De l’automne 

Blessent mon cœur 

D’une langueur 

   Monotone. "

Dịch

"Vĩ cầm nức nở

Tiếng thu

Lòng ta một mối

Sầu tư

Khôn cầm"...

        Bên Tàu thì có Đỗ Phủ, Lý Bạch, hay Việt Nam có Nguyễn Du, Tãn Đà ...không ai không nói tới mùa thu. Như bài thơ "Tiếng Thu" tuyệt tác của Lưu Trọng Lư, thể hiện những ý niệm đầy độc đáo: 

...

"Em không nghe rừng thu

Lá thu kêu xào xạc

Con nai vàng ngơ ngác,

 Đạp trên lá vàng khô"...

        Với anh Dương Quân trong những dòng thơ của anh, thường luôn tràn ngập màu sắc, tràn ngập tình người, anh viết nhiều bài thơ về thu. Riêng bài thơ THU CẢM càng đọc tôi càng thích và có vài cảm nghĩ:

         Lời thơ trong sáng, ý thơ nhẹ nhàng, êm như ru, cái man mác của thiên nhiên, tỏa ra như mây khói, cộng với cái đặc biệt trong tâm trạng tác giả "Có con én muộn chao ngoài ngõ

Mang hết hạ tàn theo cánh bay" được diễn tả một cách thật tinh tế, hồn nhiên, mà dễ thương biết bao:

…

Có lẽ là Thu đang đến đây

Cho sương khói ủ mộng thêm đầy

Có con én muộn chao ngoài ngõ

Mang hết hạ tàn theo cánh bay

…

       Hình ảnh chớm Thu vốn vô tri nhưng đã trở thành đối tượng cho tác giả tâm tình cũng như để miêu tả, nên vì lẽ đó đã hiện lên trong những câu thơ hay, trong sự giao cảm của đất trời, ta bắt gặp những nỗi buồn áo não qua những chữ "nhung nhớ" "đìu hiu" "hoàng hôn tắt" "bóng trăng treo" như thế này, tác giả tâm sự:

…

Có chi nhung nhớ rất đìu hiu

Nhè nhẹ vương trong sắc nắng chiều

Hồn của muôn loài hoa cỏ mục

Đợi hoàng hôn tắt, bóng trăng treo

…

       Ở đoạn thơ này những hình ảnh của linh hồn, thiên nhiên, hòa hợp bằng ý thơ độc đáo " Hồn của muôn loài hoa cỏ mục" "Đợi hoàng hôn tắt bóng trăng treo". 

       Đúng vậy ánh trăng mùa thu chính là hình ảnh mà các thi nhân rất thích sử dụng khi nói về thu, nhưng dường như dưới bóng trăng treo vằng vặc kia đang hiểu thấu nỗi lòng của thi nhân, câu thơ của anh theo tôi nghĩ, không nhằm miêu tả hay so sánh, nhưng lại nói lên cái mong ước, cái khát vọng tình cảm chất chứa ở bên trong, rất khiêm nhường nhưng lại không kém phần ý nhị. Cho thấy thơ của anh luôn luôn thật gắn bó với cuộc đời, tôi có cảm nhận anh là một ngọn bút diễn đạt những câu thơ trong suốt, đẹp đẽ và có linh hồn:

…

Ai có vui gì nghênh đón Thu

Thời gian không hẹn bước gian hồ

Thu tàn, đợi tiết Xuân xanh lại

Riêng mảnh tình phai vẫn xác xơ. 

       Bài thơ Thu Cảm tôi đọc rất cảm xúc, anh diễn đạt tinh tế, trong tình cảm và cảm nhận, trong lúc trời đất giao mùa thơ thường mang nỗi u buồn. Có lẽ do sức gợi cảm của gió đầu mùa se lạnh của sương thu.

       Vần điệu bài thơ Thu Cảm anh đã kết hợp cách gieo vần nhịp nhàng, sự kết hợp ấy đã làm cho câu thơ có một tiết điệu đặc biệt vừa du dương, vừa êm nhẹ. Nên thơ của anh Dương Quân bao giờ tôi cũng đón nhận rất trân trọng, cũng đọc đi đọc lại nhiều lần để tận hưởng cho hết cái khả năng diễn tả của anh nhất là trong âm điệu, trong vần luật…

       Cả bài thơ Thu Cảm là một bức tranh sống động, có màu sắc lẫn âm thanh.

       Thơ anh Dương Quân hầu hết thường có chất triết lý siêu hình, nhưng lại không làm người đọc nhàm chán mà ngược lại đây chính là chất xúc tác để thơ Dương Quân càng chói sáng, hầu hết thơ anh sáng tác đều đạt tới độ hoàn mỹ và thu hút càng ngày càng nhiều người đọc hơn. 

        Chúc anh Dương Quân luôn vui khỏe và sáng tác nhiều hơn nữa.

Hoàng Ánh Nguyệt

CHANSON D’AUTOMNE - PAUL VERLAINE

 

Chanson d’Automne

Paul Verlaine

 

Paul Verlaine (1844-1896) là một thi sĩ nổi tiếng của Pháp thuộc trường phái "symboliste" (tượng trưng), và tiêu biểu cho cuộc sống "sa đoạ" (decadent) của châu Âu cuối thế kỷ thứ 19 ("fin de siècle"), cuộc sống của một con người không ý chí, cho đam mê của chính mình cũng như hoàn cảnh đưa đẩy "qua đây, qua đó", như chiếc lá trong cơn gió ác trong bài thơ sau đây (deçà, delà, pareil à la feuille morte). Ông từng đi lính Vệ Binh Quốc Gia (Gardes nationaux), tham gia Công Xã Paris (Commune de Paris 18/3/1871 - 27/5/1871) trong vai trò đại diện báo chí, lúc nhóm thợ thuyền và dân nhập cư dành quyền kiểm soát thành phố thành phố Paris. Ông trốn ra ngoài, may mắn thoát “tuần lễ đẩm máu” (semaine sanglante) trong đó mấy chục ngàn người tham gia Công Xã bị hành quyết. Ông bỏ vợ và con để theo nam thi sĩ Arthur Rimbaud (1854-1891) trong một mối tình đồng tính sóng gió. Ngày 10 tháng 7 năm 1873, Verlaine bắn hai phát súng vào người tình trẻ và sau đó lãnh án 2 năm tù giam ở Bỉ. Thời gian này cũng là lúc ông sáng tác những bài thơ hay nhất của mình, trở lại với đạo công giáo. Tuy nhiên, ra tù vẫn chứng nào tật ấy. Ông mất trong nghèo khó, nghiện ngập rượu và thuốc.

Đây là  bài thơ nổi tiếng nhất của Verlaine, đã đi vào lịch sử của Pháp và thế giới. Ngày 5 tháng 6, năm 1944, lúc 11 giờ 15 phút tối, đài phát thanh Luân Đôn phát thanh 6 câu thơ đầu làm mật hiệu để báo tin cho nhóm kháng chiến Pháp biết là quân Đồng Minh sẽ đổ bộ lên bãi  biển Normandie (Pháp) chỉ trong vòng vài tiếng đồng hồ nữa. "D-Day", ngày 6 tháng 6 năm 1944, sẽ được làm sống lại trong cuốn phim "Ngày Dài Nhất" (the Longest Day, 1962) do John Wayne, Richard Burton và Robert Ryan đóng và đoạt 2 giải Oscar. Đồng tiền 2-Euro, kỷ niệm 70 năm cuộc đổ bộ Normandie cũng có ghi 3 câu thơ đầu của bài này trên mặt sau. Chuyện này làm chúng ta nhớ đến bài hát "White Christmas" mà đài quân đội Mỹ phát đi làm mật hiệu cho cuộc di tản của họ ngày 30 tháng 4 năm 1975, lúc miền nam sụp đổ.

 

Chanson d’automne

 

Les sanglots longs

Des violons

De l’automne

Blessent mon cœur

D’une langueur

Monotone.

Tout suffocant

Et blême, quand

Sonne l’heure,

Je me souviens

Des jours anciens

Et je pleure;

Et je m’en vais

Au vent mauvais

Qui m’emporte

Deçà, delà,

Pareil à la

Feuille morte.

Paul Verlaine

(Poemes Saturniens, 1866)

 

Bài Ca Mùa Thu

 

Tiếng nức nở lê thê

Của vĩ cầm mùa thu

Làm tim ta  não  nề

Nỗi  đau đơn điệu ê chề.

Ngột ngạt

 Và xanh xao, lúc

Chuông điểm giờ

Tôi nhớ lại

Những ngày xưa

Và tôi khóc;

Và tôi ra đi

Vào cơn gió ác

Cuốn tôi đi

Tan tác,

Như chiếc

 Lá rơi.

 

Hồ Văn Hiền dịch
Ngày 18 tháng 11 năm 2016

(Sưu tầm)

MÙA THU BÊN EM - THƠ DƯƠNG QUÂN - LMST PHỖ NHẠC

ANH NÓI KHOÁC - NGUYỄN VĂN NGỌC SƯU TẦM

 

ANH NÓI KHOÁC 

Ta con ông Cống cháu ông Nghè

Nói khoác trên trời dưới đất nghe

Võ khỏe Hạng Vương cho nửa đấm

Cờ cao Đế Thích chấp hai xe

Nhảy ùm xuống biển lôi tàu lại

Chạy thót lên non bắt cọp về 

Độ nọ vào chơi trong nội phủ 

Ba ngàn cung nữ phải lòng mê

Vô danh thị

(Nguyễn văn Ngọc sưu tầm)

TÍM XƯA - TRANH HOẠ SĨ A.C.La

HOẠ SĨ A.C.La

Tím Xưa, tranh A.C.La

Tím Xưa

Oil on canvas

8x12 inc

 by A.C.La Nguyễn Thế Vĩnh

**

Nàng khều tôi ra khỏi giảng đường, cầm tay tôi lôi đi.

Đi dăm bước nàng vén tà áo dài ngồi bệt xuống ngay vỉa hè. Nàng ra dấu cho tôi ngồi xuống bên cạnh. Nàng nhấc bổng chiếc cặp đang xách đưa sang bên cạnh và để xuống, mở nắp và lấy ra một miếng bánh đưa cho tôi, biểu "ăn đi". Rồi nàng nhìn vào trong cặp, thọc tay lôi ra miếng bánh thứ hai cho mình. Tôi không nhớ mình ăn mặc ra sao hôm đó, nhưng cho đến nay vẫn còn nhớ như in: Nàng mặc áo dài mầu tím và chiếc quần trắng.

Chúng tôi không được gần gũi nhau mãi như thế: Sau này tôi làm việc ở địa đầu giới tuyến và nàng mở văn phòng luật ở Sài Gòn... Có thể là số kiếp.

Giữa tháng tư 1975 nhân về Sài Gòn công tác, tôi ghé thăm nàng, nhà ở Hòa Hưng. Nàng không đưa tôi vào phòng khách. Hai đứa đứng nói chuyện ngay sau cửa sắt phía ngoài mà nàng đã khép lại chỉ để hé ra một chút. Nàng đứng tựa lưng vào kính cửa xe, tôi tựa lưng vào tường. Trời đã tối hẳn nhưng ánh đèn đường giúp tôi nhìn được rõ ràng khuôn mặt người bạn học ở ngôi trường có 'cây dài bóng mát'. Nàng mặc đồ bộ, áo ngắn tay, màu sáng. Tôi còn nhớ rõ ràng cánh tay trái trắng và mịn, buông thõng. Cánh tay phải đưa lên che ngang bụng và bờ ngực vun lên.

Chúng tôi nói chuyện những gì thì nay đã mờ nhạt, nhưng tôi còn nhớ nàng nói tuần sau đó sẽ đi Pháp thăm người chị. Nghe nàng nói thế, tôi hơi buồn. Đầu gối tôi huých nhẹ vào đùi nàng trách móc:

"Trong lúc dầu sôi lửa bỏng sao cậu lại bỏ bạn bè mà đi như thế?".

Nàng phân trần: "Đâu có đi lưôn đâu. Văn phòng vẫn giữ nguyên. Khó lắm mới xin được xuất cảnh đó. Sẽ về lại mà."

Chuyến bay có nàng trong đó đã rời Tân Sơn Nhầt vào những ngày cuối của Miền Nam. Dù không muốn 'có đi luôn đâu' nhưng hoàn cảnh có thể đã giữ chặt nàng bên trời tây và chúng tôi mất nhau từ đó.

A.C.La

12.2014

KHOẢNH KHẮC VUI MỪNG CỦA SAMSON

 

KHOẢNH KHẮC VUI MỪNG NHẢY KHỎI MẶT ĐẤT KHI SAMSON ( CHÁU NGOAỊ )NHẬN BẰNG TỐT NGHIỆP

NGÀY GIỖ 11 NĂM & THU SANG - THƠ HOÀNG ÁNH NGUYỆT

 

NGÀY GIỖ MƯỜI MỘT NĂM

(Ngày Giỗ thứ11 HNT)

Tôi lặng lẽ cúi đầu xin tiễn hạ

Mười một lần đón thu tới nơi này

Nhìn mây trôi nhìn chiếc lá thu bay

Là nỗi nhớ càng lắt lay xao xuyến

Mười một thu tôi vẫn luôn cầu nguyện

Được thảnh thơi trong nghịch cảnh chuyển dời

Chốn muộn phiền nỗi nhớ dễ chi nguôi

Nên giữ mãi tình mình làm di sản

Tâm buông xả được sống trong tỉnh lặng

Giòng đời trôi lây lất tháng năm dài

Nỗi ngậm ngùi cõi nhớ chẳng mờ phai

Không trách phận mặc dòng đời đưa đẩy

Sống âm thầm nỗi buồn dâng biết mấy

Âm dương ngày càng biền biệt đôi đường 

Thắp hương trầm khấn nguyện khắp mười phương 

Người thanh thản an lành nơi bến giác.

Hoàng Ánh Nguyệt

(SJ 7/24/AL 2020)

THU SANG 

Anh ơi! Thu nữa lại sang

Năm nay ngày giỗ chứa chan nỗi buồn

Tử sinh, hữu hoại vô thường

Anh đi nhẹ bước thiên đường tiêu dao

 

Bao năm ngỡ giấc chiêm bao

Dài thêm nỗi nhớ buồn sao ngút ngàn

Lòng đau từ thuở ly tan

Người về thiên cổ trần gian ngậm ngùi 

Thu mang nỗi nhớ không thôi

Dòng đời xuôi ngược, vẫn trôi lặng lờ

Vắng anh thương nhớ vô bờ

Mượn lời góp ý dệt thơ tặng đời

 

Giỗ anh em nguyện Phật Trời

Linh hồn thanh thản ở nơi Vĩnh hằng 

Bụi trần rũ sạch nhọc nhằn

Niết Bàn Cực Lạc an lành thiên thu.

 

Hoàng Ánh Nguyệt

(San Jose 2015)

VÀI CẢM NHẬN VỀ THƠ HÀ THU THUỶ - ĐƯỜNG TRĂNG CUỐI NĂM - DƯƠNG QUÂN

       

Viết Về Thơ Hà Thu Thủy - DƯƠNG QUÂN

Vài cảm nhận về bài thơ 
Đường Trăng Cuối Năm của Hà Thu Thủy

Tôi thường hay ghé thăm Trang Thơ của Web AHBH, nơi đây có nhiều tác giả làm thơ rất hay, thỉnh thoảng rồi tôi sẽ nhắc đến. 
Hôm nay, đọc bài thơ Đường Trăng Cuối Năm của tác giả Hà Thu Thủy, sau một đêm không ngủ được, làm cho tôi bắt buộc phải ngồi vào bàn phiếm, gõ mấy giòng cảm nhận về bài thơ mới được đăng lên.
Cũng tại cái TỰA đẹp quá, gây chú ý cho người đọc: Đường Trăng Cuối Năm cũng như Nguyễn Thị Thêm hôm trước với bài Bên Kia Rặng Núi (mở đầu bằng một câu hỏi: Có gì không bên kia rặng núi? và kết luận bằng một câu trả lời: Bên kia núi xanh chẳng có ai chờ) Thơ như vậy nên không khen không được.
Hôm nay với cái TỰA Đường Trăng Cuối Năm đầy thơ mộng, nên phải xem coi tác giả nói gì?
Nói về Trăng, thì từ xưa tới nay, ai ai là thi nhân đều có những vần thơ về Chị Hằng. Từ Trăng "chết chìm" của Lý Bạch, đến trăng lãng mạn của Lamartine trăng Triết học của Tagore, tiếng chó sói tru giữa đêm trăng của A. Vigny, đến ma quái của Đinh Hùng hay nổi tiếng nhất là "trăng nằm sóng soải" của Hàn Mặc Tử v. v...
Bài thơ Đường Trăng Cuối Năm của Hà Thu Thủy về chữ, lời và ý đều xoay quanh đề tài Trăng gồm 5 khổ thơ, theo thể 8 chữ vần ôm, câu 2 và câu 4. Tác giả sử dụng 3 khổ thơ trong 3 lần với điệp ngữ "Đứng Giữa Đường Trăng" để "mềm môi mời mọc" để "mơ làm giun dế" và để "làm người mất trí"
Hãy nhìn bài thơ này với cái nhìn của Trường Phái Trừu Tượng (symbolisme) và cái nhìn Siêu Thực (sur-realisme) để cảm nhận tư tưởng của tác giả.
Tác giả Đứng Giữa Đường Trăng mềm môi mời mọc hỏi chuyện tình yêu ở chốn thiên đường và cõi nhân gian có khác nhau không? Hay cũng đầy nước mắt?

Đứng giữ đường trăng mềm môi mời mọc
Những vì sao về nghe chuyện dương trần
Chuyện tình đầu buồn tựa như tiếng khóc
Chốn thiên đường, yêu có khác nhân gian?

Có khác chi không tình đầy nước mắt
Mặn những giận hờn, đắng ngắt gian nan
Cười chưa tròn đã não nề cuối mặt (cuối hay cúi?)
Hiu hắt một mình sầu suốt trăm năm

Tác giả lại Đứng Giữa Đường Trăng để mơ làm giun dế, để hát suốt đêm dài cho quên hết thời gian và để ngủ giữ rừng cây cùng muôn đời mặc niệm:

Đứng giữa đường trăng mơ làm giun dế
Hát suốt đêm trường quên hết thời gian
Ngủ giữa rừng cây muôn đời mặc niệm
Tay đan cành cùng lá đẫm dòng trăng


Đến đây, sao thấy tác giả có "hơi thơ" như phái khắc kỷ, hay Lão Trang quá?
Rồi lại "Đứng Giữa Đường Trăng" lần thứ 3. Nhưng lần này tăng thêm một bậc là để "làm người mất trí" Mất trí nhưng thật đáng yêu, vì chỉ hát ca khúc hiền hòa, nằm dưới bụi hồng và an lành trong mộng phiêu diêu

Đứng giữa đường trăng làm người mất trí
Hát thật hiền hòa ca khúc thương yêu
Nằm dưới bụi hồng bình yên giấc ngủ
Sẽ thật an lành trong mộng phiêu diêu..

Còn một khổ thơ cuối cùng, tác giả làm kết luận bài thơ với lời kêu gọi vầng trăng đẹp xin xóa giùm tăm tối u buồn, thắp sáng nụ cười, xua tan cay nghiệt để cho tóc rừng được chảy suông.

Ơi đường trăng đẹp chan hòa khốc liệt
Xóa hộ ta những khỏang tối u buồn
Thắp sáng nụ cười xua tan cay nghiệt
Chảy suông giùm dòng tóc rừng buông.

Khổ thơ cuối cùng này đẹp quá, ý và lời mênh mông diệu vợi. Tác giả đầy can đảm "dám" dùng chữ KHỐC LIỆT trong chan hòa khốc liệt. Nếu suy nghĩ theo thói thường tình, có người sẽ cho rằng hơi khá sống sượng nhưng theo tôi, đây là lời đoan quyết tác giả phải nói hết cường độ vừa nói lời xin, vừa bắt buộc, vầng trăng được yêu cầu phải thực hiện theo ý tác giả.
Vì lời yêu cầu "xóa u buồn" "thắp sáng nụ cười" "chảy suông dòng tóc rừng" là nguyện vọng làm cho thế gian này thăng hoa, thay cho tiếng khóc, giận hờn đắng ngất đã nói ở trên.
Cám ơn tác giả Hà Thu Thủy đã gởi đến cho người đọc thông điệp yêu thương và nhân ái với nhiều quyết tâm. Văn chương đối với người nghệ sĩ thật là quí như bài thơ Đường Trăng Cuối Năm.
Cũng không quên gởi đến Hà Thu Thủy thắc mắc rằng: Ủa? Sao tác giả đặt cái TỰA là Đường Trăng Cuối Năm. Đường Trăng thì đã thấy và đã phân tích. Còn "Cuối Năm" sao không thấy tác giả đề cập chữ nào
trong suốt cả bài thơ?
Dù sao. Đây là một bài thơ hay mà tôi đọc đi đọc lại rất nhiều lần.

Dương Quân
4.15